การพูดในโอกาสต่าง ๆ

สร้าง slide เรื่อง "การพูดในโอกาสต่าง ๆ" ระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) "การพูดในโอกาสต่าง ๆ" โดยมีประเด็นสำคัญดังนี้: 1. องค์ประกอบของการสื่อสาร ประกอบด้วย ผู้ส่งสาร (Sender), สาร/เนื้อหา (Message), ช่องทาง/สื่อ (Channel) และผู้รับสาร (Receiver) ซึ่งผู้พูดจะต้องประเมินองค์ความรู้และบริบทสถานการณ์ให้ดีเพื่อให้การสื่อสารมีประสิทธิภาพ 2. สิ่งที่ต้องคำนึงถึงในการพูด กาลเทศะ: ความเหมาะสมของเวลาและสถานที่ในการจัดงาน สถานะและสัมพันธภาพ: ต้องรู้ว่าสถานภาพของผู้พูดกับผู้ฟังคือใคร (เช่น ผู้ใหญ่กับผู้น้อย ครูกับนักเรียน) เพื่อเลือกใช้ระดับภาษาให้ถูกต้อง วัตถุประสงค์: ต้องชัดเจนว่าต้องการให้ความรู้ ให้ความบันเทิง หรือโน้มน้าวใจ มารยาท: เป็นหัวใจสำคัญในการสื่อสาร ต้องรู้ว่าบริบทแบบไหนควรแสดงออกอย่างไร 3. ขั้นตอนและหลักการพูดเบื้องต้น การพูดทุกครั้งควรเริ่มต้นด้วย "การปฏิสันถาร" หรือการกล่าวทักทายที่ประชุม เช่น การกล่าว "สวัสดี" หรือใช้คำว่า "เรียน" (คำว่า "กราบเรียน" ควรสงวนไว้ใช้กับการกล่าวรายงานต่อผู้บังคับบัญชาระดับสูงหรือประธานในพิธีเท่านั้น) นอกจากนี้ผู้พูดต้องวิเคราะห์ผู้ฟังและระมัดระวังไม่ให้เกิดอคติทั้ง 4 ประการ (รัก, โกรธ, หลง, กลัว) ในการพูด 4. ลักษณะของคำพูดที่ดี (วาจาสุภาษิต 5 ประการ) ผู้พูดที่ดีควรยึดหลักคำสอน 5 ประการ ได้แก่: เป็นความจริง มีความสุภาพ ก่อให้เกิดประโยชน์ต่อผู้ฟัง พูดด้วยจิตที่เมตตา ถูกกาลเทศะ 5. วิธีการเตรียมตัวพูด อ่านจากต้นร่าง (Manuscript): พิมพ์ทุกคำพูดและอ่านตาม มักใช้ในงานพิธีการที่เป็นทางการมาก ๆ เตรียมการล่วงหน้า (อ่านจากร่าง): จดโน้ตสั้น ๆ หรือหัวข้อ (Bullet) ไว้เตือนความจำ วิธีนี้จะทำให้การพูดดูเป็นธรรมชาติมากที่สุด การพูดฉับพลัน (Impromptu): เป็นการพูดที่ยากที่สุด หากตื่นเต้น แนะนำให้จัดระเบียบร่างกาย วางเท้าให้มั่นคง และคิดหัวข้อการพูดเป็นข้อ ๆ อย่างรวดเร็ว 6. ตัวอย่างการจัดโครงสร้างการพูดในงานต่าง ๆ การอวยพรงานแต่งงาน: นิยมใช้สำนวนที่สื่อถึงการครองคู่ยาวนาน เช่น ถือไม้เท้ายอดทองกระบองยอดเพชร การให้โอวาท: ควรแบ่งโครงสร้างเนื้อหาเป็น 3 ส่วน คือ 1. ให้กำลังใจ 2. แนะนำวิธีปฏิบัติตัว 3. กล่าวอวยพรทิ้งท้าย